De AI Act is nu van kracht: dit moet je als klein bedrijf op orde hebben

Sinds 2 augustus 2026 gelden de algemene verplichtingen uit de Europese AI-verordening voor vrijwel elk bedrijf dat AI gebruikt, ook als je zelf geen AI ontwikkelt maar alleen tools inzet. De deadline is nu gepasseerd. Tijd om te kijken wat dit in de praktijk vraagt van een klein bedrijf.

Wie valt hieronder

De meeste ondernemers zijn wat de wet een gebruiksverantwoordelijke noemt, geen ontwikkelaar. Dat scheelt: het zware regime voor hoogrisicosystemen is niet aan de orde als je een chatbot, een schrijfassistent of een automatiseringstool gebruikt die door iemand anders is gebouwd. Maar ook voor gebruiksverantwoordelijken geldt vanaf nu een basispakket aan verplichtingen.

Wat er nu geregeld moet zijn

Vier dingen komen steeds terug: een overzicht van welke AI-tools er binnen het bedrijf worden gebruikt en waarvoor, een kort intern beleid over hoe daarmee wordt omgegaan, aantoonbare kennis bij de mensen die met AI werken, en transparantie naar klanten op het moment dat AI met hen communiceert. Voor een bedrijf met twee AI-tools is dat een middag werk. Voor een bedrijf dat de afgelopen jaren tool voor tool AI heeft toegevoegd, zonder dat iemand het overzicht bijhield, is het eerst een kwestie van in kaart brengen wat er eigenlijk allemaal draait.

Waarom dit meevalt als de basis op orde is

Onderzoek laat zien dat een groot deel van de ondernemers nauwelijks op de hoogte is van wat er verandert. Dat klinkt verontrustend, maar de praktische impact is voor de meeste kleine bedrijven beperkt: geen vergunningentraject, geen zware audit, wel een kort, eerlijk overzicht van wat er draait en waarom. Wie AI al bewust en gestructureerd inzet, in plaats van als los verzameld sleepnet aan tools, is meestal al grotendeels klaar.

Het echte werk zit in het overzicht

De verplichting zelf is niet het moeilijke deel. Het overzicht maken is dat vaak wel, juist bij bedrijven waar AI-functionaliteit is bijgeplakt aan verschillende systemen: een chatbot hier, een tekstgenerator daar, een los AI-abonnement dat niemand meer gebruikt. Dat is meteen een goede aanleiding om te kijken of die functies nog samenwerken, of dat ze inmiddels losse eilandjes zijn geworden die stuk voor stuk apart onderhouden moeten worden.